+7 (708) 440 0179 (WhatsApp)
vko.press@orleu-edu.kz
Дс - Жм: 9.00 - 18.00
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Желілік басылым айына 1 рет қазақ және орыс тілдерінде шығады

ШҚО ақпараттық-педагогикалық газеті
Бүгін: Сәрсенбi, 28 қазан 2026 жылы
Осы нөмірден оқыңыз: № 10 - 2026

2000 жылдың қыркүйегінен бастап шығарылады. Куәлік №16323-СИ

Рационал сандарды қосу және азайту

Касебаева Асылзат,  «№32 орта мектебі» КММ-нің математика пәні мұғалімі, Өскемен қаласы

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

Оң сан, теріс сан, қарама-қарсы сандарды қосудың қасиеттерін білу;
Қарама-қарсы сан, бүтін сан, рационал сандарды анықтау;
Рационал сандарды қосу, азайту  алгоритмін қолдану;

Сабақ мақсаты

Барлық оқушылар:
Рационал сандарды қосу, азайту қасиеттері мен алгоритмін біледі, оларды қолданып есептер шығара алады.

Оқушылардың басым бөлігі:
Cанның қарама-қарсы және кері санын тауып, оларға амалдар қолдана алады.                                   

Кейбір оқушылар:
Рационал сандарды қосу, азайту  алгоритмін қолданып шығармашылық мәтінді есептерді шығарады.

 

Бағалау критерийі

Оң сан, теріс сан, қарама-қарсы сандарды қосудың қасиеттерін біледі.

Қарама-қарсы сан, бүтін сан, рационал сандарды анықтайды.

Рационал сандарды қосу, азайту  алгоритмін қолданады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар орындай алады: Оң сан, теріс сан, қарама-қарсы сандарды қосудың қасиеттері мен ережесін айтады.Рационал сандарды қосу, азайту  алгоритмін түсіндіре алады.

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер: Оң сан, теріс сан, қарама-қарсы сан,бүтін сан, рационал сан, координаталық түзу, санның модулі.

Диалогқа, жазылымға қажетті тіркестер: Cанның қарама-қарсы және кері саны дегеніміз… Қарама-қарсы сандардың  … өзара тең.

Құндылықтарға баулу

Топтық жұмыс арқылы ұжымшылдыққа, қарым-қатынас жасау қабілетіне баулу.

 

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңдері

Жоспарланған жұмыс

Ресурстар

Сабақтың басы

1.(Оқушылармен сәлемдесу, ынтымақтастық атмосферасын орнату.
2.Топқа бөлу(сары, қызыл, жасыл)
3.Миға шабуыл

Өткен тақырыптар бойынша сұрақ-жауап ретінде тексеру
— Оң сан мен теріс санның айырмашылығы неде?
— 0 саны нені білдіреді?
— Қарама-қарсы сандар деп қандай сандарды айтамыз?
— Қарама-қарсы сандардың қосындысы неге тең?
— Кез келген санға қарама-қарсы  неше сан бар?
— Екі теріс санның қайсысы үлкен болады?
— Екі теріс санның қосындысының алгоритмі
-Таңбалары әр түрлі рационал сандарды  азайту
— Таңбалары бірдей рационал сандарды азайту
4.Үй жұмысын тексеру  АКШ  -36, ЖКШ — 58

1.Сәлемдеседі.

2. Қима қағаздарды бір-бірден алып, 3 топқа бөлінеді.

 

 

 Әр топ жетекшісі тексереді.

Сабақтың ортасы

5.Венн диаграммасы арқылы ұқсастығын табыңыз:

 Оң сан, теріс сан, қарама-қарсы  ұқсастығы неде?

 (Айырмашылығы таңбаларында)

6.Ұжымдық жұмыс
1) « Ойлан, жұптас, пікірлес» әдісін пайдаланып оқулықтан

  № 192   есепті шығарады,талдайды

  №474 (3,4) тақтада   Т.А.Алдамұратова қосымша оқулық

Топтарды қалыптастырушы бағалау тәсілі «Бағдаршам» арқылы  бағалау (әр топ басшысы бағалау)           

 2)Жұлдызшаның орнына тиісті  қосылғышты  қойыңдар.

             

«Бас бармақ» әдісімен  бірін-бірі бағалау

Сергіту сәті  «Шырша биі»

7.Деңгейлік тапсырмалар / жұппен/

Әр топқа таратпа материалдар беріледі. Әр карточкада деңгейлік тапсырмалар жазылған. Топта қанша оқушы бар сонша карточка, әр оқушы тапсырманы жеке орындайды. Топ басшы әр оқушының орындаған тапсырмалар бойынша ұпай беріп бағалау парағына белгілейді. Жауаптарын интербелсенді тақтамен салыстырады.

   

8. Шығармашылық жұмыс.

Көпбалалы отбасында 7 бала алманы, 6 бала өрікті, ал5 бала жүзімді жақсы көреді. 4 бала алманы да , өрікті де  жақсы көреді. 3 бала алма мен жүзімді, ал 2 бала өрік пен жүзімді жақсы көреді екен. Ішінде тек 1-еуі ғана алма, өрік және жүзімнің барлығын жақсы көреді.Отбасында қанша бала бар?

 

 


                                  1+3+2+1+1+1+1  10 бала

 9.Тестік тапсырма.(топта сағат тілінің бағытына қарсы бағытта  тексеріп бірін-бірі бағалау)

1.Мына сандардың қайсысының модулі үлкен?

     -9,6 және 9,6

    А ) 9,6    В ) тең   С) -9,6

2.Координаталық түзуде -1,8 және 4,3 сандарының арасындағы бүтін сандарды анықтаңдар:

       А )    -2;-1; -0; 1; 2; 3; 4.

       В )   -1; 0; 1; 2; 3; 4; 5.

       С)    -1; 0; 1; 2; 3; 4.

  3.Сандарды өсу ретімен жазыңдар:

  -1,2;  0,27;  2,001; -1,72; — 2,101

А)  — 2,101;  2,001; -1,72; -1,2;  0,27;             

В)  — 2,101;   -1,72; -1,2; 0,27;  2,001;          

С)  -1,72; -1,2; — 2,101;   0,27; 2,001;          

 4.Мына теңсіздіктердің қайсысы дұрыс.

 

5. Көп нүктелердің орындарына тиісті сөз тіркестерін  табыңдар.

1) қосылғыштардың орындарын ауыстырғаннан…;
2) кез келген санның нөлмен қосындысы …;
3) қарама-қарсы сандардың қосындысы …;
4) қарама-қарсы сандардың  … өзара тең.
А) нөлге тең;
В) модульдері;
С) сол санның өзіне тең;
Д) қосындының мәні өзгермейді.

 

 Оқулық

Жұмыс дәптері

 

 

 

 

 

жасыл—
өте жақсы 

сары—
толықтыру керек

қызыл—
топта қайта қарау керек

 

Үлестірмелі кеспе қағаздары

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Есептердің жауабын слайдпен тексереді

 

 

   жасыл

   сары

    қызыл

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   жасыл

   сары

    қызыл

 

 

 

 

 

 

Сабақтың соңы

10.Үйге тапсырма.  21-25 қайталау;
деңгейлік тапсырма  АКШ -2 ; №21; №24;26
ЖКШ -2; №6;13;32 

11.Қорытындылау. ( Гаусс әдісі бойынша есеп шығарып бекіту) (-2)+ (-18)+ (-4)+ (-5)+ (-7)+ (-16)+ (-13)+ (-15)

(-1,1)+ (-1,3)+ (-1,5)+ (-1,7)+ (-1,9)+ (-2,1)-9,6

12.Рефлексия

  1. Мен үшін бүгінгі сабақта құнды болғаны…
  2. Топтық талқылауда мен не үйрендім?
  3. Не қиын болды?
  4. 4.      Не қызықты болды?

13.Бағалау  «Бағалау ағашы» әдісімен әрқайсысы өзін бағалайды
жасыл — «керемет», сары  — « жарайсың», қызыл — « ойдағыдай».

 

 

Қосымша мәлімет

Саралау – оқушыға мейлінше қолдау көрсетуді қалай жоспарлайсыз?

Қабілетті оқушыға тапсырманы қалай түрлендіресіз?

Бағалау – оқушы білімін тексеруді қалай жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс – денсаулық және қауіпсіздік, АКТ-мен байланыс. Құндылықтармен байланыс (тәрбие элементі)

Оқушыларды оқуға  тартуға бағытталған белсенді оқыту әдіс тәсілдерінің тиімдісін таңдадым. Шығармашылық тапсырма.

«Бас бармақ»  «Бағдаршам»
«Бағалау ағашы»

Жаратылыстану
Сергіту сәті  «Шырша биі»

Сабақ бойынша рефлексия

  • Сабақ мақсаты мен оқу міндеттері орындалды ма, қолжетімді болды ма?
  • Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқу мақсатына қол жеткізбеген болса неліктен деп ойлайсыз?
  • Сабақ қалай және қандай деңгейде өтті?
  • Жоспарланған саралау дұрыс іске асты ма? (тапсырмалар сәйкес болды ма?)
  • Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба?
  • Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма, неліктен?
  • Осы жоспарға қандай өзгеріс енгіземін және неге?

 

Сабақтың мақсаты сараланып,қалыптастырушы бағалау жүргізе отырып орындалды.

 Тапсырмалар оқушылардың қажеттіліктерін есепке алып сараланып берілді. Саралау әдістері әрбір оқушыға мақсаттарға жетуге ықпал жасады.

 

Сабақ өз деңгейінде өтті.

 Саралаудың тапсырмалар, дереккөздер, оқушыларды қолдау тәсілдері оқу мақсатына жетуге, оқуға тартуға бағытталды.

  

Сабақтың әрбір кезеңдерінде уақыт тиімді пайдаланылды.

 

Сабақ жоспар бойынша өтілді.

 

Жалпы бағалау
Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты):

  1. 1.      Венн диаграммасы арқылы ұқсастығын табу тапсырмасы тиімді қолданылды.
  2. 2.      «Ойлан, жұптас, пікірлес»  тиімді қолданылды, оқушылар өз ойларымен бөлісті.

Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?
1. оқушылардың айтылым, тыңдалым дағдыларының жақсы қалыптасуы

Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?

Кейбір оқушылар белсенділік танытты, болашақта сол оқушымен жеке жұмыс тапсырмасын беруде саралауға мән берер едім. 

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on google
Google+
Share on vk
VK
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on email
Email
Share on telegram
Telegram
Share on skype
Skype