Сабақ  мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады:

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі көтерілген әлеуметтік – қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсінеді, белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасайды. 

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі нақыл сөз болып кеткен жолдарды анықтайды, өлең құрастырады.

Кейбір оқушылар орындай алады:

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі адам бойындағы қасиеттерді әрі нақыл сөздерді шынайы өмірмен салыстыра отырып, «Адам болам десеңіз, тілеуің өмірің алдыңда» деп басталатын  ой толғау жазады.

Бағалау критерийі

1.А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі көтерілген әлеуметтік – қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсінеді, белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасайды.

2.А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінен  нақыл сөз болып кеткен жолдарды анықтайды, өлең құрастырады.

3. А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі адам бойындағы қасиеттерді әрі нақыл сөздерді шынайы  өмірмен салыстыра отырып, «Адам болам десеңіз, тілеуің өмірің алдыңда»деп басталатын  ой толғау жазады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар орындай алады:

ü А.Құнанбаевтың  «Ғылым таппай мақтанба» өлеңіндегі көтерілген әлеуметтік – қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсінеді,

ü Белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасайды.   

ü Өлеңдегі нақыл сөздерді  табады.

ü Дайын 2 тармақты пайдаланып, өлең құрастырады

ü Өлеңіндегі адам бойындағы қасиеттерді әрі нақыл сөздерді шынайы өмірмен салыстыра отырып, «Адам болам десеңіз, тілеуің өмірің алдыңда»деп басталатын  ой толғау жазады.

Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер:

Бес асыл іс, талап, еңбек, терең ой, қанағат, рақым, құмарлану, нәфрәтлі, ғибрәтлі,  бес  дұшпан іс, өсек, өтірік, мақтаншақ, еріншек, бекер мал шашпақ

Диалог құруға/шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:

Бес асыл іс, талап, еңбек, терең ой, қанағат, рақым, құмарлану, нәфрәтлі, ғибрәтлі,  бес  дұшпан іс, өсек, өтірік, мақтаншақ, еріншек, бекер мал шашпақ

Талқылауға арналған сұрақтар:

1.Абай «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінде қандай өсиет айтады?

2. Ақын қандай нәрседен қашық,  қандай нәрсеге асық  болуға шақырады?

3.Өлеңде қандай адамдарға мінездеме беріледі?

4. Өсіп келе жатқан жас жеткіншектерге қандай қасиеттер қажет?

1.Не себептен, Абайға  осындай өсиет айту қажеттілігі туды  деп ойлайсыз?

2.Неліктен «Болмасаң да ұқсап бақ, бір ғылымды көрсеңіз» деген?

3.Сендер үшін «бес асыл іс пен бес дұшпанға» нелер жатады деп ойлайсыңдар? Өз бойыңда қандай  жақсы қасиеттер бар?

Ишара:

Құндылықтарға баулу

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңі арқылы өзін-өзі бағалауға, жақсыдан үйреніп, жаманнан жиренуге, оқу-білімге, ізденімпаздыққа, еңбекқорлыққа, Қазақстанның болашағына деген сенім және білімнің әрқашан қымбат екенін түсіне білуге  баулу.

Пәнаралық  байланыс

Өзін-өзі тану, музыка.

Алдыңғы оқу

А.Құнанбаевтың  өмірі мен шығармашылығы туралы түсінік қалыптасқан.

Жоспар

Жоспарланған

уақыт

Жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Сабақтың басы

    7 минут

1 мин

3 мин

3 мин

Ұйымдастыру

Ынтымақтастық ахуал қалыптастыру

Абайдың «Желсіз түнде жарық ай» әнін бірге шырқау

Топқа бөлу.

 «Мақал-мәтелдері құрастыру»арқылы топқа бөлінеді.

1-топ.

Ғылым таппай мақтанба,

Орын таппай баптанба

2-топ.

Білім — бақыттың қазығы,

Білімсіз жан-әлдекімнің азығы

3-топ.

Білімдіге дүние — жарық,

Білімсіздің күні — кәріп

4-топ.

Ақыл-тозбайтын тон,

Білім-таусылмайтын кен.

     Мақалдардың мағынасын ашу арқылы тақырыпты өздері айтады.

Сабақтың мақсаттары мен критерийлерін, күтілетін нәтижесін  бағалау парағын тарату арқылы таныстырамын.

Компьютер, экран, Абайдың «Желсіз түнде жарық ай» әні, караоке микрафон.

Мақал- мәтелдер жазылған қима қағаздар

Бағалау парағы

Сабақтың ортасы

25 минут

3 мин

6 мин

1 мин

14 мин

1 мин

І тапсырма. Т.Ж.

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» атты бейнекөріністі  көріп, бес асыл іс, бес дұшпан істі «Қос диаграммаға» орналастырып, өлеңдегі негізгі ойды анықтаңыздар.

Дескрипторлар:

1. А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңін Вilimland  арқылы 3 минут көреді.

2. Бес асыл іс, бес дұшпан істі «Қос диаграммаға» салады.

3.Өлеңдегі  негізгі ойды анықтайды.

ҚБ. Бағалау парағындағы фигураларды бояйды.

       — өте жақсы,     — жақсы,     — орташа  

ІІ тапсырма. Ж.

«Ортада қаламсап» әдісі  бойынша

1. Өлеңнен ерекше әсер еткен үзіндіні жазып, мағынасын түсіндіре отырып, сол үзіндіге ұқсас ғылым, білім туралы мақал-мәтел, нақыл сөздер жаз.

2. Нақыл сөздерді қолданып, өлең құрастыр,

Мысалы:

Адам болам десеңіз,

Тілеуің өмірің алдыңда,

Жалқаулыққа салынбай,

Жас кезіңде жалында

3. Өлеңіндегі адам бойындағы қасиеттерді әрі нақыл сөздерді қазіргі өмірмен салыстыра отырып, «Адам болам десеңіз, Тілеуің өмірің алдыңда»-деп басталатын ойтолғау жаз

Дескрипторлар:

1. Өлеңнен ерекше әсер еткен үзіндіні жазады, мағынасын түсіндіріп, сол үзіндіге ұқсас ғылым, білім туралы мақал-мәтел немесе нақыл сөздер жазады.

2. Нақыл сөздерді қолданып, өлең құрастырады.

2. Өлеңіндегі адам бойындағы қасиеттерді әрі нақыл сөздерді қазіргі өмірмен салыстырып, ой толғау жазады.

ҚБ. Бағалау парағындағы фигураларды бояйды.

      — өте жақсы,     — жақсы,       — орташа  

https://bilimland.kz/kk.

Бағалау парағы

«Ортада қаламсап» әдісі  

Бағалау парағы

Сабақтың

соңы

8 минут

5 мин

1 мин

2 мин

Тапсырма

«Көк диван» әдісі арқылы сабақты қорытындылайды.

Бастаушы 1-оқушы: Мен ғылыммын.

2-оқушы: Мен талаппын

3-оқушы: Мен өсекпін.

Бастаушы 1-оқушы: Ғылым талаптың арқасында ғана орнын табады.

ҚБ. «Сол қол не оң қол» әдісі арқылы топтар бірін-бірі  бағалайды. Оқушының жауабы ұнаса оң қолдарын, ұнамаса сол қолдарын көтереді. 

Кері байланыс.  «СМС»  әдісі

—  Маған сабақта ұнағаны …

—  Бүгін сыныптастарыммен… жайлы ой бөлістік.

—  Мен бүгін……………. екенін түсіндім.

—  Маған……………………. түсіну қиын болды.

—  Мен…………………жайлы толығырақ білгім келеді.

«Көк диван» әдісі

 3 орындық  

«Сол қол не оң қол» әдісі арқылы топтардың бірін-бірі бағалауы.

«СМС» әдісі

телефон суретіне жазады. 

Қосымша мәлімет

Саралау – оқушыға мейлінше қолдау көрсетуді қалай жоспарлайсыз?

Қабілетті оқушыға тапсырманы қалай түрлендіресіз?

Бағалау – оқушы білімін тексеруді қалай жоспарлайсыз?

Пәнаралық байланыс – денсаулық және қауіпсіздік, АКТ-мен байланыс. Құндылықтармен байланыс (тәрбие элементі)

Оқушылардың барлығы  «Мақал-мәтелдері құрастыру», арқылы тақырыпты ашады.

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» атты бейне-көріністі көріп, өлеңдегі көтерілген мәселені анықтай отырып, бес асыл іс, бес дұшпан істі  «Қос диаграммаға» барлық оқушы орналастырады.

«Ортада қаламсап» әдісі арқылы өз ойынан нақыл сөздерді барлығы, өлең құрастыруды көпшілігі, ойтолғауды кейбірі ғана жазады.  

«Көк диван» әдісі арқылы сабақты барлығы қорытындылайды.

Кері байланыс.  «СМС»  әдісі барлығы рефлексия жасайды.

Бағалау парағы

 «Сол қол не оң қол» әдісі арқылы оқушының жауабы ұнаса оң қолдарын, ұнамаса сол қолдарын көтеріп, топтық бағалайды. 

Кері байланыс.  «СМС» 

Өзін-өзі тану, музыка  пәндерімен пәнаралық байланыс бар.

АКТ арқылы «Bilimland»  білім беру платформасына бейне-көрініс көрсетіледі. 

А.Құнанбаевтың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңі арқылы өзін-өзі бағалауға, жақсыдан үйреніп, жаманнан жиренуге, оқу-білімге, ізденімпаздыққа, еңбекқорлыққа, Қазақстанның болашағына деген сенім және білімнің әрқашан қымбат екенін түсіне білуге  баулу.

Сабақ бойынша рефлексия

• Сабақ мақсаты мен оқу міндеттері орындалды ма, қолжетімді болды ма?
• Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқу мақсатына қол жеткізбеген болса неліктен деп ойлайсыз?
• Сабақ қалай және қандай деңгейде өтті?
• Жоспарланған саралау дұрыс іске асты ма? (тапсырмалар сәйкес болды ма?)
• Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба?
• Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма, неліктен?
• Осы жоспарға қандай өзгеріс енгіземін және неге?

Жалпы бағалау

Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты):

1.

2.

Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?

Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?

1.

2.